Ga naar:

Silica

HET SINIAT VEILIGHEIDSBELEID EN KRISTALLIJN SILICA

Siniat loopt vooruit op de wettelijke voorschriften en verspreidt de informatie over kristallijn silica als onderdeel van het veiligheidsbeleid. Daarom vindt u hieronder de meest  voorkomende vragen over dit bestanddeel, de potentiële bijbehorende risico’s en veiligheidsadviezen. Onze teams kunnen elke andere vraag die u hebt beantwoorden.


DEFINITIES

CS kristallijn silica
RCS: inadembaar kristallijn silica. Inadembaar betekent: deeltjesgrootte < 10/15 μm en luchtgedragen
OEL: grenswaarde voor beroepsmatige blootstelling
RPE: adembeschermingsapparatuur

 

WAT IS KRISTALLIJN SILICA (CS)?

Silica is siliciumdioxide (Si02) en betreft mineralen die samengesteld zijn uit uitsluitend silicium en zuurstof. Silica komt voor in tien verschillende kristallijne vormen. Het is hard, chemisch inert en heeft een hoog smeltpunt. Omdat kwarts de meest voorkomende vorm van kristallijn silica is (meer dan 90%), wordt in publicaties soms kwarts als aanduiding gebruikt in plaats van CS. Siliconen en silica zijn volstrekt verschillende substanties. Siliconen zijn synthetische polymeren waarin siliciumatomen zijn verbonden met (organische) koolstofverbindingen.
 

WELKE BOUWMATERIALEN BEVATTEN KRISTALLIJN SILICA?

CS is in overvloed aanwezig in alle soorten gesteente. Alle grondsoorten bevatten minimaal sporen van CS. Bijvoorbeeld zand en grind bestaan grotendeels uit kristallijn silica. Het merendeel van de minerale  bouwmaterialen bestaat dus uit CS of bevat minimaal sporen van CS.


IS INADEMBAAR KRISTALLIJN SILICA (RCS) HETZELFDE ALS KRISTALLIJN SILICA (FIJNE FRACTIE)?

De term inadembaar kristallijn silica heeft betrekking op CS-deeltjes die zo klein zijn, dat ze kunnen  binnendringen in de diepste delen van de longen, de longblaasjes. Artikelen of eindproducten (vaste bulk) bevatten als zodaniggeen RCS. RCS kan echter wel ontstaan of vrijkomen uit dergelijke producten, als deze worden bewerkt of worden onderworpen aan mechanische processen.

 

IS KRISTALLIJN SILICA SCHADELIJK VOOR DE GEZONDHEID?

Ja, maar alleen wanneer ze als fijne deeltjes in de lucht zweven (RCS) en gedurende langere tijd worden ingeademd. Langdurige en overmatige blootstelling aan fijne deeltjes kristallijn silica-stof (RCS) kan tot silicose leiden, een bekende beroepsziekte. Dankzij het risicobewustzijn en de implementatie van  voorzorgsmaatregelen, zoals limietwaarden in alle Lidstaten, kan deze ernstige ziekte worden voorkomen. Mensen die lijden aan silicose hebben een verhoogde kans op het ontwikkelen van longkanker.

 

HOE WORDT KRISTALLIJN SILICA GECLASSIFICEERD?

CS wordt door IARC geclassificeerd als bewezen kankerverwekkend voor de mens. IARC is het Internationaal Agentschap voor Kankeronderzoek, de belangrijkste wereldwijde organisatie die kankerverwekkende stoffen beoordeelt. Voor hout geldt hetzelfde als voor CS: houtstof is kankerverwekkend voor mensen.

 

WAAROM VOORZIET SINIAT ZIJN PRODUCTEN VAN EEN ETIKET?

De regelgeving heeft meestal betrekking op de potentiële blootstelling van werknemers aan RCS. Voorspelling van de mate van blootstelling is niet altijd mogelijk of eenvoudig. Dit is niet alleen afhankelijk van het CS-gehalte van het artikel, maar ook van de behandeling of bewerking van de artikelen en de voorzorgsmaatregelen die worden genomen. Daarom heeft de Etex Group besloten het CS-gehalte op een etiket te vermelden, ook al is dit volgens de huidige regelgeving niet verplicht. Volgens het bedrijfsbeleid van de Etex Group moeten producten die op de markt worden gebracht en die meer dan 0,1% CS bevatten, van een etiket worden voorzien. Alle producten met een percentage hoger dan deze drempelwaarde worden voorzien van een etiket.

 

INSTALLATEURS: ADVIES MET BETREKKING TOT DE BESCHERMING VAN WERKNEMERS

GIPSPLAAT

Als gipskarton wordt gezaagd met een (mechanische) snijschijf zonder mechanische stofafzuiging, overschrijden de stofconcentraties (zelfs indien CS buiten beschouwing wordt gelaten) waarschijnlijk de OEL’s, waardoor werkgerelateerde bronchitis en andere gevolgen voor de gezondheid kunnen ontstaan. Zelfs als stofbestrijdingsmaatregelen worden genomen, moet altijd worden gecontroleerd of deze effectief zijn. In geval van twijfel of de blootstelling hoger is dan de OEL’s moeten de werknemers adembescherming dragen. Bij gebruik van een gewoon handmes bij het snijden van gipskarton (zoals vaak het geval is), is de kans dat de betreffende OEL’s worden overschreden zeer laag.

VERBINDINGEN

Dezelfde adviezen gelden voor verbindingen in de fasen waarin stof kan vrijkomen, vooral voor mengen (poedersamenstellingen) en schuurwerkzaamheden (poedersamenstellingen en kant-en-klare mengsels).

 

DISTRIBUTEURS: BELANGRIJKSTE ADVIEZEN

Distributeurs moeten rekening houden met de informatie op de etiketten die op pallets en producten zijn aangebracht, en mogen deze niet verwijderen. Waarschijnlijk distribueren ze ook andere bouwmaterialen die CS bevatten. Ze kunnen vragen krijgen over de betekenis van dit etiket en moeten daarom training krijgen over CS en de mogelijke gevolgen ervan, zodat ze hun klanten correct kunnen informeren. Door dit te doen worden de Siniat-distributeurs erkend vanwege hun kennis en professionalisme.

Kijk voor meer informatie op de websites: http://www.crystallinesilica.eu/ en http://www.eurosil.eu/